🦷 Galaretek kolczasty

Rośnie wyłącznie na silnie rozłożonym, martwym drewnie drzew iglastych — pniakach i leżących pniach — bardzo rzadko pojawia się na drewnie liściastym. Owocniki wyrastają od sierpnia do grudnia, pojedyncze okazy przetrwać mogą aż do stycznia, jeśli zima jest łagodna i wilgotna — jak większość grzybów galaretowatych, znosi lekkie przymrozki lepiej niż typowe grzyby kapeluszowe. Podobnie jak inne grzyby galaretowate, w suchych okresach silnie się kurczy i twardnieje, by po deszczu odzyskać pierwotny kształt.

Owocnik ma kształt łopatkowaty lub języczkowaty, o szerokości 1–8 cm i grubości 0,5–1 cm, o szklistej, galaretowatej konsystencji w odcieniach bieli i szarości, czasem z fioletowobrązowym nalotem. Cechą rozstrzygającą i wyjątkową wśród grzybów galaretowatych jest spód owocnika: zamiast gładkiej powierzchni typowej dla trzęsaków, pokrywają go drobne, gęsto ułożone, biało-opalizujące kolce o długości do 3 mm — stąd nazwa rodzajowa Pseudohydnum, czyli rzekomy kolczak. Miąższ jest wodnisty, o łagodnym smaku, niektórzy porównują go do delikatnej ryby lub ostrygi.

Kolczasty spód sprawia, że z daleka galaretek bywa mylony z prawdziwymi kolczakami z rodzaju Hydnum, np. kolczakiem obłączastym — oba mają na spodzie kolce zamiast rurek czy blaszek, stąd zresztą łacińska nazwa oznaczająca dosłownie rzekomy Hydnum. Różnica ujawnia się jednak natychmiast po dotyku: kolczak obłączasty ma zwarty, mięsisty, kremowopomarańczowy kapelusz na wyraźnym trzonie, podczas gdy galaretek jest miękki, galaretowaty i uginający się pod palcami, bez prawdziwego trzonu. Innym źródłem pomyłki bywają inne, bezkolcowe grzyby galaretowate rosnące w podobnych miejscach — wystarczy jednak zajrzeć pod spód: gładka powierzchnia od razu wyklucza galaretka kolczastego. Żadna z tych pomyłek nie niesie ryzyka zdrowotnego.

Zobacz też: Kolczak obłączasty

Grzyb jadalny, także na surowo, choć ze względów sanitarnych zaleca się krótkie obgotowanie. Smak jest łagodny, niemal neutralny, przez niektórych porównywany do owoców morza — bywa krojony w cienkie paski i dodawany do surówek jako ciekawostka teksturalna, skrapiany sokiem z cytryny, rzadziej gotowany w zupach, gdzie działa głównie jako neutralny w smaku dodatek zagęszczający. Ze względu na znikomą wartość odżywczą i smakową jest zbierany sporadycznie, głównie przez miłośników nietypowych okazów, a nie jako grzyb jadalny w tradycyjnym sensie.